( 1 ) حكومت و فرمانروايى در جامعهء عرب هرگاه بخواهيم دربارهء اوضاع عرب پيش از اسلام ، سخن بگوييم ؛ بايد شمّه‌اى از تاريخ حكومت و فرمانروايى و ملل و اديان آنان را بيان كنيم ، تا درك اوضاع عجيب اوايل ظهور اسلام آن ملّت برايمان آسان گردد . وقتى خورشيد اسلام طلوع نمود ، فرمانروايان جزيره دو دسته بودند : دسته‌اى شاهان تاجدار ؛ اما غير مستقل و دستهء دوم ، رؤساى قبايل و عشاير بودند و معمولا از طرف شاهان امتياز و دستورى نمىگرفتند ؛ بيشتر اين دسته از استقلال كامل برخوردار و برخى از آنان پيرو شاهان تاجدار بودند . شاهان تاجدار عبارتند از : شاهان يمن ، آل غسّان و حيره . غير از اين چند كشور ، بقيهء فرمانروايان عربستان تاجدار به حساب نمىآمدند . ( 2 ) حكومت يمن از قديم‌ترين عرب عاربه در يمن ، قوم سبأ است كه آثارشان به بيست و پنج قرن پيش از ميلاد ، كه در حفارى « اور » به وجود آن پى برده شد ، برمىگردد و درخشان‌ترين دوران تمدن ، نفوذ قدرت و گسترهء فرمانروايى آنان يازده قرن پيش از ميلاد بوده است . ( 3 ) ادوار زندگى قوم سبأ ، ممكن است اين چهار مرحله بوده باشد : ( 4 ) 1 - شاهان قوم سبأ تا سال 650 قبل از ميلاد ، به « مكرب سبأ » شهرت يافته و پايتخت فرمانرواييشان شهر « صرواح » بوده است كه ويرانهء آن تا غرب شهر « مأرب » مسير يك روز مىباشد و « خريبه » نام دارد . در زمان اين قوم ، سدّى به نام « سد مأرب » - كه در تاريخ يمن بسيار اشتهار دارد - بنا شد . مىگفتند : قدرت قوم سبأ به جايى رسيده است كه مىتواند در داخل و خارج ، قدرتهاى ديگر را در اختيار بگيرد .